İstanbul
Ankara
İzmir
Adana
Adıyaman
Afyonkarahisar
Ağrı
Aksaray
Amasya
Antalya
Ardahan
Artvin
Aydın
Balıkesir
Bartın
Batman
Bayburt
Bilecik
Bingöl
Bitlis
Bolu
Burdur
Bursa
Çanakkale
Çankırı
Çorum
Denizli
Diyarbakır
Düzce
Edirne
Elazığ
Erzincan
Erzurum
Eskişehir
Gaziantep
Giresun
Gümüşhane
Hakkâri
Hatay
Iğdır
Isparta
Kahramanmaraş
Karabük
Karaman
Kars
Kastamonu
Kayseri
Kırıkkale
Kırklareli
Kırşehir
Kilis
Kocaeli
Konya
Kütahya
Malatya
Manisa
Mardin
Mersin
Muğla
Muş
Nevşehir
Niğde
Ordu
Osmaniye
Rize
Sakarya
Samsun
Siirt
Sinop
Sivas
Şırnak
Tekirdağ
Tokat
Trabzon
Tunceli
Şanlıurfa
Uşak
Van
Yalova
Yozgat
Zonguldak
20 Mayıs 2024
featured

Toplumsal medya ve internet neocehaletin temel etkileşim alanı haline geldi

Dünya milenyumla birlikte dijital bir ihtilale tanıklık etti. Artık bilgi kaynağımız akıllı telefonlarımız. Bilgisayar ve yazılım teknolojisi çok gelişti. Her türlü bilgiye rahatlıkla ve çok kısa müddette dijital ortamda ulaşmak mümkün. Evvelden okuma yazma bilmeyenlere bilgisiz denildiğini belirten Prof. Dr. Tayfun Uzbay, eğitimli olup, neyi bilip neyi bilmediklerinin farkında olmayan ve ulaştıkları birinci bilgiyi yanlışsız zanneden neocahil bir kesim olduğunu söylüyor. Toplumsal medya ve internetin neocehaletin temel etkileşim alanı haline geldiğini söz eden Uzbay, kimi uzman şahısların de tanınan olmak uğruna bilgi kirliliğinin yaygınlaşmasına dayanak olduklarına dikkat çekiyor.

Üsküdar Üniversitesi Tıp Fakültesi Dahili Tıp Bilimleri Kısım Lideri ve Tıbbi Farmakoloji Anabilim Kısmı Lideri Prof. Dr. Tayfun Uzbay, çağdaş çağın cehaleti olarak isimlendirilen neocehalet hakkında bilgi verdi.

Neocahiller neyi bilip neyi bilmediklerinin farkında değiller 

Dijitalleşmenin yaygınlaşması, bilgisayar ve yazılım teknolojilerinin gelişmesiyle her türlü bilgiye rahatlıkla ve çok kısa müddette dijital ortamda ulaşmanın mümkün olduğunu belirten Prof. Dr. Tayfun Uzbay, “Eskiden ‘cahil’ çoklukla okuma yazması olmayan bireye denirdi. Zira yazılı bilgiyi okuyabilmek çok kıymetliydi. Günümüzde birtakım ilkel ve geri kalmış toplulukları bir yana bırakırsak tüm dünyada okur-yazarlık arttı. Öte yandan akıllı telefonlar ya da bilgisayarlarımızda bulunan ağlar kendi yazım lisanını de oluşturdu. Artık bir emoji ile birçok şeyi anlatmak mümkün. Gramer ya da imla kurallarına uymadan kendine mahsus bir bağlantı lisanı de kelam konusu. Burada karşımıza eskisinden çok daha yaygın çağdaş çağın cehaleti çıktı. Buna kimileri neocehalet, yani ‘yeni cehalet’ diyor.” dedi.

Neocahiller okuma yazma bildiğini söz eden Uzbay, “Hatta bir yabancı lisanı de pek hoş konuşabiliyorlar. Hatta üniversite bile bitirmiş olabiliyorlar. Pekala neden cahiller? Zira birinci olarak neyi bilip neyi bilmediklerinin, yani sonlarının farkında değiller. İkinci olarak da bildikleri konusunda ön yargılılar ve kesin olarak bundan eminler. Bunun sebebi, dijital ihtilalin sağladığı gerçek bilgi kadar bilgi kirliliği ve dezenformasyonu da yayması ve insanların ulaştıkları birinci bilgiyi gerçek sanması. Daha berbatı uzmanlık gerektiren özel alanlarda bile okudukları ulaştıkları her bilgi hakkında rahatça yorum yapması ve hatta uzmanları eleştirmesi. Sonuç olarak sayıları ve özgüvenleri her gün artan neocahiller ortaya çıkıyor. Bunlar sağlıktan, tarıma, iklimden uzaya her şeyi bildiklerini sanıyorlar. Fakat kusurlu bilgiler yüzünden gerek kendileri gerek etrafları ziyan görebiliyor ve bunların algıları kolaylıkla yönetiliyor.” diye konuştu.

Sosyal medya ve internet neocehaletin temel etkileşim alanı haline geldi

Sosyal medya ve internetin neocahillerin temel tesir ve etkileşim alanı haline geldiğini savunan Uzbay, “Bir profesör alanı ile ilgili bir bilgi verdiğinde, olağan hayatta asla bir ortaya gelme, kelamının üzerine kelam söyleme yahut tartışma imkânı olmayan neocahil olarak nitelenen bu kesim, toplumsal medya ve internet üzerinden basitçe sürece dahil olabiliyor. Dijital ortam, adeta bir akademisyen edası ile tartışmaya katılmalarına hatta hakaret etmelerine müsaade veriyor.” dedi. 

Sosyal medya ve internetin kirli bilgi ve dezenformasyon için de uygun bir ortam sağladığını kelamlarına ekleyen Uzbay, “Burada gerçek ve yararlı bilgiler kadar, kusurlu ve ziyanlı bilgilere de ulaşıyorsunuz. Bu derinlemesine bilgi sahibi olmayanlar, çocuklar ve sıhhat kelam konusu ise hastalar bakımından risk yaratıyor.” ihtarında bulundu.

Neocehalet giderek güçleniyor ve örgütleniyor

Neocehaletin giderek güçlendiğine ve örgütlendiğine dikkat çeken Prof. Dr. Tayfun Uzbay, “En değerli sorun kirli ya da yanlışlı bilgilerin yaygınlaşması ve toplumsal birtakım ziyanlara yol açması.  Bazen bunlara çeşitli nedenlerle ve bilhassa tanınan olmak yahut takipçi kazanmak için kimi akademisyenler de takviye veriyor. Bu durumda toplumun başı karışıyor. Covid-19 salgınında aşı zıtlığının ne boyutlara ulaştığını gördük. Sıhhat alanı ile bağı olmayan ortalarında mühendislerin, mimarların, yazılımcıların da bulunduğu kelamda eğitimli bir kesim direkt cehaleti savundu ve kimi akademisyenlerden de dayanak aldı. Örnekler çoğaltılabilir. Somut sonuçlara bir örnek vermek gerekirse aşı zıtlığının artması sonucu sıhhat gündeminden çıkmış olan kızamık yine ortaya çıktı ve çocuklarda ölümlere yol açmaya başladı.” formunda konuştu.

Dijitalleşme ile öne çıkan tecrübe paylaşımlarının ayarı ve dozu hakkında da değerlendirmede bulunan Uzbay kelamlarını şöyle tamamladı:

Hukukun ve etiğin bu alana el atması gerekir. Adil, fikir özgürlüğünü kısıtlamayan fakat toplumun ziyan görebileceği kirli bilginin yayılmasına da taviz vermeyen yasal düzenlemeler kaide. Ayrıyeten toplumda etik şuurunun oluşması ve etik davranış kalıbının ödüllendirilmesi gerekiyor.” 

 

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Toplumsal medya ve internet neocehaletin temel etkileşim alanı haline geldi

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Uygulamayı Yükle

Uygulamamızı yükleyerek içeriklerimize daha hızlı ve kolay erişim sağlayabilirsiniz.

Giriş Yap

Haber Noktası ayrıcalıklarından yararlanmak için hemen giriş yapın veya hesap oluşturun, üstelik tamamen ücretsiz!

Bizi Takip Edin